Yazı Detayı
09 Kasım 2018 - Cuma 10:53
 
KALAYCI OSMAN USTA
NECDET ŞANSAL
 
 

Bir zamanlar her şey el işi idi. Meslekti sanattı. El emeği göz nuru idi. Osmanlı devleti döneminde, Bolu beyine isyan ederek dağa çıkan, Köroğlu’nun “delikli demir icat oldu mertlik bozuldu” dediği gibi, makineler çıktı el işleri rağbetten düştü.

Şimdi fabrikatör, sanayici, patron ne ise, gene bir zamanların patronları üretim araçlarının sahipleri olan sanatkarlardı. İlimiz Urfa sanayi öncesi döneminde bölgenin en önde gelen üretici sanat merkezi dersek yanılmış olmayız.

Çünkü Urfa’da her çeşit el işleri ürünleri, halı, kilim, aba, kürk, keçe, giysi üreten onlarca sanatkar bulunurdu. Hele mutfak araç ve gereçleri neredeyse tümü bakırdan oluşurdu. Bu nedenle bakırcılık belki en önde gelen meslek sayılırdı. Bu mesleğin doğal uzantısı olmazsa olmazı kalaycılıktır. Şimdi Urfa’da her sanat dalından o da sembolik düzeyde üç beş esnaf ya kaldı ya kalmadı. İşte bunlardan biri bir dönemin en kazançlı hem de itibarlı sanatı olan kalaycılığın yaşayan duayen temsilcisi kalaycı Osman usta. İlerleyen yaşına rağmen, eski mutlu günlerini yad ederek küçük dükkanında hala çalışıyor.

Dükkanı aşağı çarşıda, eski hal pazarı, bizim Mevla hane dediğimiz çarşının arkasında şafak banyonun olduğu ara çarşıda. Şimdi köhne durumda olan bu çarşı meğerse bundan kırk elli yıl evvel Urfa’nın en pahalı çarşısı imiş. Bu bilgiyi bize dükkanında misafir olduğumuz Osman usta verdi. Kendi dükkanını 1958 de bir servet sayılacak bir parayla 5000 liraya, satışa ikna olmayan dükkan sahibin oğluna da 500 lira bahşiş vererek aldığını belirtiyor. Altmış yıldır bu dükkanda çalıştığını, o dönemlerde kendi meslek dallarında altmış tane dükkanları olan, altmış tane de köylerde çalışan seyyar toplam yüz yirmi kalaycı esnafın olduğunu söylüyor. Kendilerinin de yani dükkancı kalaycı esnafının bazılarının da köylere gidip üç dört ay kalıp çalıştıklarını anlatıyor.

Traktörlerin yeni çıktığı, köylere girdiği yıllarda Ağaların traktör almak için kendilerini kefil gösterdiklerini belirterek, içli bir şekilde nereden nereye geldiklerini tasvir ediyordu. Kendi zamanın en iyi tanınmış kalaycı ustasının, Ermeni kökenli bilge kalaycı Garabed usta olduğunu belirtiyor. Sanayi öncesi eski Urfa, üç dinin, bazı etnik yapıların barış içerisinde yaşadığı, hanları hamamları kapalı çarşıları ile küçük şirin bir masal şehri gibi idi.

Çok ta güzel leziz yemekler bir uğraştı, severek yapılır bir tat alınarak yenilir. Bu nedenle ağız tadıyla yenilsin denilir. Bu nefis yemekler ancak bakır kaplarda tadına doyulmaz olur. İşte kalaycılık yemekle ilişkili bir meslek olduğu için bir dönem oldukça revaçtaydı. Çünkü bakır kapların belli bir süre kalay yapılması mutlaka gerekli olur.

Burada kalaycı ustalarına iş düşerdi. Şimdi her şey tabi tersine döndü. Meslek Son demlerini yaşamakta. Haftada iki üç müşteri ancak geliyor. O da karın tokluğuna bir geçim. Bilge kalaycı Osman usta bu durumu normal karşılamakta çok sorun etmiyor. Her şeyin bir başlangıcı ve sonu olduğunu belirtiyor.

 
Etiketler: KALAYCI, OSMAN, USTA,
Yorumlar
Diğer Yazılar
HANGİ MUHACİR HANGİ ENSAR
BALIKLIGÖL YOL YAPIMLARI TARİHİ ÇARŞILARA ZARAR VERİYOR
TOPLUMSAL GELİŞME DEMOKRATİK EĞİTİMDEN GEÇER
NİMET ÇOĞALMIŞ ŞÜKÜR AZALMIŞ
HAYAT TİYATRO GİBİ
SAĞLAM BİRLİK ADALETTEN GEÇER
ZAHAR İYİ OLUR
TEKNOLOJİ KÜLTÜRÜMÜZE ZARAR VERİYOR-3
TEKNOLOJİ KÜLTÜRÜMÜZE ZARAR VERİYOR- 2
TEKNOLOJİ KÜLTÜRÜMÜZE ZARAR VERİYOR (1)
HAYAT BİR YOLCULUKTUR
MADDİ VE MANEVİ KALKINMA -2
MADDİ VE MANEVİ KALKINMA-1
YENİ BİR SİSTEM YENİDEN UMUT
YAŞAMA DAİR -2
YAŞAMA DAİR (1)
SALİHLİ KİRAZI KAVACIK ÜZÜMÜ
GENÇLİK NEREYE DOĞRU
TOPLUMSAL BİRLİK BİZ OLMAKTAN GEÇER
ORUÇ NEFSİ TERBİYE ETMEK
EMEKLİYE DEĞER VERİLDİ
URFA'NIN ULAŞIM SORUNU
KULLAN AT KÜLTÜRÜ
İYİMSER VE KÖTÜMSER
11 NİSAN’IN BİLİMMEYEN YÖNLERİ
SÖZ UÇAR YAZI KALIR
HAYAT KADAR ACI
URFA'DA ŞİMDİ MODA KARAKÖPRÜ
11 NİSAN'IN BİLİNMEYEN YÖNLERİ
KADINLAR GÜNÜNDE DİLE GETİRİLMEYEN DOĞRULAR
PLASTİK NESİL
İSLAM DİNİN BİR GERÇEĞİ TASAVVUF
MANEVİ DEĞERLERİMİZ AŞINIYOR
URFANIN SORUNLARI
İNSANI ANLAMAK-2
İNSANI ANLAMAK-1
ESKİ URFA KIŞLARI -5
URFANIN ESKİ KIŞLARI -4
URFANIN ESKİ KIŞLARI-3
URFANIN ESKİ KIŞLARI -2
URFANIN ESKİ KIŞLARI -1
URFA ŞEDADİ AŞİRETİ
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -12
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -11
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -10
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -9
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -8
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -7
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -6
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -5
KUDÜS FATİHİ SELAHADDINİ EYYUBİ -3
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -2
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -4
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -1
IRKÇI SİYONİZME KARŞI BİRLİK
EMPERYALİZM KÜLTÜRÜMÜZE DE ZARAR VERİYOR
İZMİR FARKLI BİR ŞEHİR
TOPLUMSAL SAGLIKTA ÇÖZÜM GEREKİYOR
URFADA ÇEVRE GÖNÜLLÜSÜ BİR GARİBAN
EMPERYALİST DEVLETLETLERİN OYUNU
YAKIN GELMEK
YENİ BİR SİSTEM YENİ DÖNEM
YASALAR UYGULANMAK İÇİN ÇIKAR
BİRLİK BERABERLİK DÖNEMİ
BAHAR GELDİ ÇİÇEKLER SOLMASIN
BELEDİYE'NİN ÖNEMLİ BİR GÖREVİ DENETLEMEDİR
8 MART DÜNYA KADINLAR GÜNÜ
ADALET MÜLKÜN TEMELİDİR
ŞANLIURFA SAĞLIK HİZMETLERİ YETERSİZ
DEMOKRASİ VAZGEÇİLMEZ BİR DEĞERDİR
DEMOKRASİ MÜCADELESİ
ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ REFERANDUMU
URFA'DAN TARİHİ KISSALAR (5)
URFA’DAN TARİHİ KISSALAR (4)
URFA'DAN TARİHİ KISSALAR (3)
URFA’DAN TARİHİ KISSALAR (2)
URFA’DAN TARİHİ KISSALAR (1)
İNSAN OLMAK
URFA ABACI SANATININ SON USTASI
URFA'NIN ESKİ KIŞLARI
KOLOMBİYA BARIŞININ VERDİĞİ DERS
KEYFİ 112 ARAMALARI
TUNUS'TA SİYASAL İSLAM TARTIŞILIYOR
DARBEYE HAYIR YAŞASIN DEMOKRASİ (1)
SURİYELİ MÜLTECİLERE VATANDAŞLIK
FAKIBABAYI ANLAMAK GEREKİYOR
URFANIN ESKİ YAZ RAMAZANLARI
URFA VELİLERİNDEN BAZI MENKIBELER(2)
URFA VELİLERİNDEN BAZI MENKIBELER (1)
URFA'DA UYUŞTURUCU SALGINI ARTIYOR
GEÇMİŞTEN DERS ALMAK
EMEKLİ SORUNLARI
HANGİ ENSAR VE MUHACİR
HANGİ İSLAM 2
HANGİ İSLAM-1
URFA'NIN BAZI TARİHİ MESELLERİ 2
URFA’NIN BAZI TARİHİ MESELLERİ -1
URFA EFSANELERİ
YARGI BAĞIMSIZLIĞI İHLAL EDİLİYOR
KÜRT SİYASİ HAREKETİ HAKKINDA
TERÖRÜN NEDENLERİ İNCELENMELİ
ÇÖZÜM SÜRECİNDEN ÇÖZÜMSÜZLÜĞE GİDİŞ
YENİURFA
Ulusal Gazeteler
Yazarlar
Bizim Gazete
Alıntı Yazarlar
Anketler
Şanlıurfa Büyükşehir ve ilçe belediye başkanları başarılı mı?
Puan Durumu
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
Özlü Sözler
"Bir mum diğer bir mumu tutuşturmakla ışığından birşey kaybetmez."


Bir Hadis
İslâm, güzel ahlâktır.


MEVLANA (R.A)
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Modül 1

Bu modül kullanıcı tarafından yönetilir, ister kod girilir ister iframe ile içerik çekilir. Toplamda kullanıcı 5 modül ekleme hakkına sahiptir, bu modül dahil tüm sağdaki modüller manuel olarak sıralanabilir.

Haber Yazılımı