Yazı Detayı
05 Aralık 2019 - Perşembe 10:07
 
MASAL GİBİ HAYAT
NECDET ŞANSAL
 
 

Eski Urfa’da kış mevsimi başlayınca masal dönemi de başlardı. Bir varmış bir yokmuş ile başlayan masallar, tıpkı insanların gerçek hayatını tasvir eder gibi olurdu. İnsanlar Dünya’ya gelir yaşar, ve sonuçta ölür. Yani insan yaşamı da tıpkı masallar da olduğu gibi bir nevi bir varmış bir yokmuş gibidir… Sanayi öncesi döneminin masalları Amerika’nın fantastik filmlerinden daha doğal ve daha etkileyiciydi. Çünkü doğa ve canlılar daha bu kadar bozulmamıştı. Her şey doğal akışı içerisinde devam ediyordu. Elektriğin olmadığı bir dönemde kışın soğuk karanlık gecelerinde, tek odalarında yaşayan ailelerin huzuru, tek eğlenceleri, genelde nine ve dedelerinin söyledikleri masallardı. Eski dönemler için hayat masal gibi desek doğrudur. Veya buna masal gibi bir hayat demekte mümkün. Çünkü maddi şartlar ve yaşam tarzı aslına uygun orijinal… Uzun kış gecelerinin bir sözlü edebiyatı olan söylencelerdi. Akşam olunca, Hele gök gürleyip şimşekler çakınca çocuklar korunma iç güdüsüyle korkudan annelerine babalarına atılır, yaşanılan ortam ve duygu durumu masal içinde masal gibi olurdu. Eski Urfa’da kış mevsiminden çok korkulurdu. İnsanlar bir yıl boyunca asıl hazırlıklarını kış ayları için yaparlardı. Bu nedenle halk Urfa şivemizle “zehreyi içeri kodunmu korkma denilirdi”. Zehre dediğimiz yiyecek, yakacak, bir de giyecek eşyaları da eklemek gerek. Eski kışlar çok soğuk ve sert geçerdi. Çok kar yağardı. Güney batı yönünün dağlık kesimlerinde yazın kullanmak üzere karlıklarda karlar saklanırdı. Yiyecek gıda maddeleri ekmek, her şey doğal şekilde evlerde yapılır. Bulgur ve ekmek en çok tüketilen gıdalar arasında birinci sırada olur. Yemek çoğu kez sabah akşam yenilir. Sabah kahvaltısı şimdi olduğu gibi çeşitli gıdalar eşliğinde çayla olmaz. Çünkü o dönem Urfa’da çay neredeyse bulunmaz. Sabah genelde mercimek çorbası veya bizim ekmek aşı dediğimiz salça biber soğan ve yağdan oluşan ekmekle yenilen bir çeşit çorbadan ibaret olurdu.

Sabah çorbası evin babası sabah namazından geldikten sonra, cennet hanımı anneler sabah çorbasını yapmış olurdu. Aile bir leğende olan çorbaya birlikte kaşık sallardı. Akşam yemekleri dedik ya genelde bulgur yemeğinden oluşurdu. Yatsı namazından sonra masallar ve meseller konuları başlamış olurdu. Yakın zamanlarda olan meseller destansı bir tarzda birer ders niteliğinde özelikle çocuklara anlatılır. Bizim çocukluk döneminde bu tür konulardan en çok anlatılan mesellerden biri, kanlı mağara trajik hikayesiydi. Bir grup arkadaş bir kış gecesi otururlar sohbet ederler, Konu cesaretten yiğitlikten açılır. Eski dönemler de her yerde olduğu gibi Urfa’da elektrik yoktu. Bu nedenle insanlar gece karanlıktan korkarlardı. Arkadaşlar aralarında bahse girerler, derler kim bu gece sarı mağaraya gidip en dibine kazık çakarsa en yiğit odur derler. Sarı mağara dediğimiz yer dağlar arasında Urfa’ya yaklaşık yirmi kilometre bir yerdir. Şimdiki gibi taksi araç yok. Yaya gidilecek. Gece saat 12. Bir adam ortaya çıkar, ben gidip mağaraya kazık çakacağım der. Arkadaşların şartı ise, gerçekte mağaraya kazık çakılıp çakılmayacağını görmek için sabah olunca arkadaş grubu birlikte gidip bakmak olacak. Ortaya çıkan adam a o şartı yerine getirmek üzere aralarından çıkar gider Sabah olunca arkadaş grubu mağaraya giderler. Gördükleri manzara korkunçtur. Adamın kafası parçalanmış, kazık karanlıkta mağaraya değil de entarisine çakılmış bir vaziyette bulurlar. Bu olayın yorumu ise, adam geçekten cesur, ancak bir talihsizlik olarak kazığı mağara duvarına değil entarisine çakmış. İşini bitirdiğini zan ederek geri dönecek o da ne gidemiyor. Sanki birisi kendisini tutmuş bırakmıyor. Adam korkuya kapılır o dönem Urfa’da çok revaçta olan cin, netekin korkusuna kapılır, kafasını duvara vura vura ölür. Tabii insanın cesareti bir yere kadardır. Yaşadığımız bu çağda artık masallar dönemi kapandı. Modern masallar ise artık insanların yüz yüze iletişiminin fazla olmadığı sanal bir aygıt olan elektronik araçlar, televizyonlar, bilgisayarlar, cep telefonları dönemi demek mümkün.

 
Etiketler: MASAL, GİBİ, HAYAT,
Yorumlar
Diğer Yazılar
URFA ÜZERİNE SOSYAL BİR İNCELEME
URFA SÖYLENCELERİ-9
URFA SÖYLENCELERİ- 8
URFA SÖYLENCELERİ-7
URFA SÖYLENCELERİ-6
URFA SÖYLENCELERİ-5
URFA SÖYLENCELERİ-4
URFA SÖYLENCELERİ-3
URFA SÖYLENCELERİ-2
URFA SÖYLENCELERİ -1
OKUMAK ERDEMDİR
MUTLU ÇOBAN
ŞANLIURFA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİNE BAZI ÖNERİLER
IRKÇILIK BİR HASTALIKTIR
CUMHURİYET DEMOKRASİ İLE GÜZELDİR
MAHKEME KADIYA MÜLK OLMAZ
SAVAŞ VE BARIŞ
İSLAM DİNİ PAYLAŞMAYI EMİR EDER
YAŞAM ACI VE SEVİNÇ DEMEK
EYLÜL SONU
EN ÖNEMLİ SORUN İŞSİZLİK
KAFTANCIOĞLUNA VERİLEN HÜKMÜN DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ
ŞANLIURFA BELEDİYENİN BAŞARISI TATLISES MÜZELERİ AÇMASI
İSRAF HARAMDIR
AĞAÇLARA KIYMAYIN EFENDİLER
TEMİZLİK İMANDAN GELİR
SORUN YOK SIKINTI YOK SÖYLEMİ
NEMELAZIMCILIK
URFA SEVDALISI MUSTAFA DİŞLİ
FIRAT SUYU KARAKOYUN DERESİNE YAKIŞIR
KARAKÖPRÜ DERESİ İSLAH EDİLMELİ
SİPAHİ PAZARI ESKİ GÜNLERİNİ ARIYOR
BİR İKTİDARIN BAŞARISI EKONOMİK ADALETTİR
ALDANMA ÖLÜM DE VAR
ELEŞTİRİ VE ÖZ ELEŞTİRİ
ESKİ URFA BAYRAMLARI
ESKİ URFA RAMAZANLARI
BİR VARMIŞ BİR YOKMUŞ
METAL YORGUNLUK METAL GENÇLİK
İSLAM DİNİN TEMEL KURALLARI
URFA MÜZE ŞEHİR
CEHALET VE SEFALET
DUVAR YAZILARI
URFA TARİHİ VE MESELLERİ- 12
URFA TARİHİ VE MESELLERİ - 11
URFA TARİHİ VEMESELLERİ-10
URFA TARİHİ VE MESELLERİ-9
URFA TARİHİ VE MESELLERİ-8
URFA TARİHİ VE MESELLERİ-7
URFA TARİHİ VE MESELLERİ-6
URFA TARİHİ VE MESELLERİ-5
URFA TARİHİ VE MESELLERİ-4
TARİHİ URFA VE MESELLERİ-3
TARİHİ URFA VE MESELLERİ-2
TARİHİ URFA MESELLERİ-1
ADALET HERKES İÇİN GEREKLİDİR
AT BİNENİN KILIÇ KUŞANANIN FIRSATÇILIĞI
KEÇECİ RAMAZAN USTA
AHMET KUDDUSİ HOCA
KALAYCI OSMAN USTA
HANGİ MUHACİR HANGİ ENSAR
BALIKLIGÖL YOL YAPIMLARI TARİHİ ÇARŞILARA ZARAR VERİYOR
TOPLUMSAL GELİŞME DEMOKRATİK EĞİTİMDEN GEÇER
NİMET ÇOĞALMIŞ ŞÜKÜR AZALMIŞ
HAYAT TİYATRO GİBİ
SAĞLAM BİRLİK ADALETTEN GEÇER
ZAHAR İYİ OLUR
TEKNOLOJİ KÜLTÜRÜMÜZE ZARAR VERİYOR-3
TEKNOLOJİ KÜLTÜRÜMÜZE ZARAR VERİYOR- 2
TEKNOLOJİ KÜLTÜRÜMÜZE ZARAR VERİYOR (1)
HAYAT BİR YOLCULUKTUR
MADDİ VE MANEVİ KALKINMA -2
MADDİ VE MANEVİ KALKINMA-1
YENİ BİR SİSTEM YENİDEN UMUT
YAŞAMA DAİR -2
YAŞAMA DAİR (1)
SALİHLİ KİRAZI KAVACIK ÜZÜMÜ
GENÇLİK NEREYE DOĞRU
TOPLUMSAL BİRLİK BİZ OLMAKTAN GEÇER
ORUÇ NEFSİ TERBİYE ETMEK
EMEKLİYE DEĞER VERİLDİ
URFA'NIN ULAŞIM SORUNU
KULLAN AT KÜLTÜRÜ
İYİMSER VE KÖTÜMSER
11 NİSAN’IN BİLİMMEYEN YÖNLERİ
SÖZ UÇAR YAZI KALIR
HAYAT KADAR ACI
URFA'DA ŞİMDİ MODA KARAKÖPRÜ
11 NİSAN'IN BİLİNMEYEN YÖNLERİ
KADINLAR GÜNÜNDE DİLE GETİRİLMEYEN DOĞRULAR
PLASTİK NESİL
İSLAM DİNİN BİR GERÇEĞİ TASAVVUF
MANEVİ DEĞERLERİMİZ AŞINIYOR
URFANIN SORUNLARI
İNSANI ANLAMAK-2
İNSANI ANLAMAK-1
ESKİ URFA KIŞLARI -5
URFANIN ESKİ KIŞLARI -4
URFANIN ESKİ KIŞLARI-3
URFANIN ESKİ KIŞLARI -2
URFANIN ESKİ KIŞLARI -1
URFA ŞEDADİ AŞİRETİ
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -12
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -11
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -10
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -9
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -8
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -7
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -6
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -5
KUDÜS FATİHİ SELAHADDINİ EYYUBİ -3
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -2
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -4
KUDÜS FATİHİ SELAHADDİNİ EYYUBİ -1
IRKÇI SİYONİZME KARŞI BİRLİK
EMPERYALİZM KÜLTÜRÜMÜZE DE ZARAR VERİYOR
İZMİR FARKLI BİR ŞEHİR
TOPLUMSAL SAGLIKTA ÇÖZÜM GEREKİYOR
URFADA ÇEVRE GÖNÜLLÜSÜ BİR GARİBAN
EMPERYALİST DEVLETLETLERİN OYUNU
YAKIN GELMEK
YENİ BİR SİSTEM YENİ DÖNEM
YASALAR UYGULANMAK İÇİN ÇIKAR
BİRLİK BERABERLİK DÖNEMİ
BAHAR GELDİ ÇİÇEKLER SOLMASIN
BELEDİYE'NİN ÖNEMLİ BİR GÖREVİ DENETLEMEDİR
8 MART DÜNYA KADINLAR GÜNÜ
ADALET MÜLKÜN TEMELİDİR
ŞANLIURFA SAĞLIK HİZMETLERİ YETERSİZ
DEMOKRASİ VAZGEÇİLMEZ BİR DEĞERDİR
DEMOKRASİ MÜCADELESİ
ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ REFERANDUMU
URFA'DAN TARİHİ KISSALAR (5)
URFA’DAN TARİHİ KISSALAR (4)
URFA'DAN TARİHİ KISSALAR (3)
URFA’DAN TARİHİ KISSALAR (2)
URFA’DAN TARİHİ KISSALAR (1)
İNSAN OLMAK
URFA ABACI SANATININ SON USTASI
URFA'NIN ESKİ KIŞLARI
KOLOMBİYA BARIŞININ VERDİĞİ DERS
KEYFİ 112 ARAMALARI
TUNUS'TA SİYASAL İSLAM TARTIŞILIYOR
DARBEYE HAYIR YAŞASIN DEMOKRASİ (1)
SURİYELİ MÜLTECİLERE VATANDAŞLIK
FAKIBABAYI ANLAMAK GEREKİYOR
URFANIN ESKİ YAZ RAMAZANLARI
URFA VELİLERİNDEN BAZI MENKIBELER(2)
URFA VELİLERİNDEN BAZI MENKIBELER (1)
URFA'DA UYUŞTURUCU SALGINI ARTIYOR
GEÇMİŞTEN DERS ALMAK
EMEKLİ SORUNLARI
HANGİ ENSAR VE MUHACİR
HANGİ İSLAM 2
HANGİ İSLAM-1
URFA'NIN BAZI TARİHİ MESELLERİ 2
URFA’NIN BAZI TARİHİ MESELLERİ -1
URFA EFSANELERİ
YARGI BAĞIMSIZLIĞI İHLAL EDİLİYOR
KÜRT SİYASİ HAREKETİ HAKKINDA
TERÖRÜN NEDENLERİ İNCELENMELİ
ÇÖZÜM SÜRECİNDEN ÇÖZÜMSÜZLÜĞE GİDİŞ
YENİURFA
Ulusal Gazeteler
Yazarlar
Bizim Gazete
En Çok Okunanlar
En Son Eklenenler
Alıntı Yazarlar
Anketler
Şanlıurfa Büyükşehir ve ilçe belediye başkanları başarılı mı?
Anketler
İstanbul Seçimini Kim Kazanır ?
Puan Durumu
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
1
Sivasspor
40
0
2
4
12
18
2
İstanbul Başakşehir
36
0
2
6
10
18
3
Trabzonspor
35
0
3
5
10
18
4
Fenerbahçe
34
0
4
4
10
18
5
Alanyaspor
32
0
4
5
9
18
6
Galatasaray
30
0
4
6
8
18
7
Beşiktaş
30
0
6
3
9
18
8
Göztepe
26
0
6
5
7
18
9
Gaziantep FK
24
0
7
6
6
19
10
Yeni Malatyaspor
24
0
6
6
6
18
11
Çaykur Rizespor
23
0
9
2
7
18
12
Denizlispor
22
0
8
4
6
18
13
Gençlerbirliği
21
0
8
6
5
19
14
Konyaspor
18
0
8
6
4
18
15
Kasımpaşa
15
0
11
3
4
18
16
Antalyaspor
14
0
10
5
3
18
17
MKE Ankaragücü
12
0
10
6
2
18
18
Kayserispor
10
0
12
4
2
18
Özlü Sözler
Hakkın dile getirilmesi gereken yerde susan, dilsiz şeytandır.


Hz. Muhammed
Bir Hadis
Allah Rasûlü; “Din nasihattır, samimiyettir” buyurdu. “Kime Yâ Rasûlallah?” diye sorduk. O da; “Allah’a, Kitabına, Peygamberine, Müslümanların yöneticilerine ve bütün müslümanlara” diye cevap verdi.


SADİ
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Modül 1

Bu modül kullanıcı tarafından yönetilir, ister kod girilir ister iframe ile içerik çekilir. Toplamda kullanıcı 5 modül ekleme hakkına sahiptir, bu modül dahil tüm sağdaki modüller manuel olarak sıralanabilir.

Haber Yazılımı